शलमोनाला स्वत:साठी महाल बांधण्यास तेरा वर्षे लागली. इंग्रजी (KJV) मजकुरात हा अध्याय एका पण ने सुरू होतो, जो 6:38 नंतर लगेच येतो: शलमोनाला... बांधायला सात वर्षे लागली. परमेश्वराच्या भवनासाठी सात वर्षे, राजाच्या घरासाठी तेरा. कथाकार कोणताही निर्णय देत नाही, आणि वाचकांनी हा विरोधाभास दोन प्रकारे घेतला आहे: राजाच्या प्राधान्यक्रमांविषयीचा एक मूक प्रश्न म्हणून, किंवा केवळ खूप मोठ्या इमारत-संकुलाचे माप म्हणून — पुढची वचने अनेक इमारतींचे वर्णन करतात, आणि भवनासाठीचे बरेचसे साहित्य दाविदाच्या काळातच जमवले गेले होते (1 इतिहास 22:14). सहाव्या अध्यायाच्या शेवटी केले तसे, हा अभ्यास दोन्ही वाचने खुली ठेवतो.

या दोन कालावधींची बेरीज पुढे दिलेल्या एकूण आकड्याशी जुळते: ...या दोन्हींचे बांधकाम पूर्ण होण्यास राजा शलमोनाला वीस वर्षे लागली (9:10), यावरून असे सूचित होते की महालाचे काम भवनानंतर झाले. इंग्रजी (KJV) मजकुरात त्याने आपले सर्व घर पूर्ण केले ही भाषा भवनाविषयी वापरलेली भाषाच आहे (6:9, 14). राजाच्या इमारतींचे वर्णन काळजीपूर्वक केले आहे, पण परमेश्वराच्या भवनापेक्षा खूप कमी वचनांत. देवाचे भवन ओसाड पडलेले असताना आपल्या परिपूर्ण घरात राहणाऱ्या लोकांना हाग्गय एके दिवशी खडसावील (हाग्गय 1:4); काही वाचकांना येथे त्याचा प्रतिध्वनी ऐकू येतो, आणि शलमोनच त्याचे लक्ष्य आहे असा दावा न करता हा अभ्यास त्याची नोंद करतो.

त्याने लबानोनगृह वनातील घरही बांधले. त्याची लांबी शंभर हात, रूंदी पन्नास हात व उंची तीस हात होती. जमिनीच्या क्षेत्रफळात ते भवनाच्या साठ हात लांबी व वीस हात रुंदीपेक्षा (6:2) मोठे होते. लबानोनाहून आणलेल्या वनासारख्या गंधसरूच्या स्तंभांच्या रांगांवरून त्याला हे नाव मिळाले असे दिसते. पुढे ते शस्त्रागार म्हणून वापरले गेले असे दिसते: शलमोनाने आपल्या सोन्याच्या ढाली तेथे ठेवल्या (10:17), आणि यशया वनांतील घरांत शस्त्रांवर दृष्टी लावल्याविषयी बोलतो (यशया 22:8). शास्त्रभाग त्याच्या सर्व उपयोगांचे स्पष्टीकरण देत नाही, आणि हा अभ्यासही त्यात काही भर घालत नाही.

तपशील सोपे नाहीत. वचन 2 गंधसरुच्या स्तंभाच्या चार रांगांविषयी बोलते, पण वचन 3 प्रत्येक ओळीत पंधरा खांब अशा पंचेचाळीस खांबांची गणना करते, ज्यामुळे तीन रांगा होतात; काहींच्या मते हे पंचेचाळीस वचन 2 मधील स्तंभ नसून तुळ्या किंवा बाजूच्या खोल्या आहेत, आणि इब्री मजकूर कठीण आहे. वचन 6 पन्नास हात लांब व तीस हात रुंद असा एक द्वारमंडपही जोडते. हा अभ्यास ही अडचण नोंदवतो, आणि जबरदस्तीने तिचा उलगडा करत नाही. वाचकाने काय पाहावे हे स्पष्ट आहे: देवाच्या भवनाच्याच गंधसरूने बांधलेले राज्यकारभाराचे एक भव्य सभागृह.

मग सिंहासनावर बसून न्यायनिवाडा करण्यासाठी त्याने एक दालन बांधून घेतले. त्यास त्याने “न्यायासनाचा मंडप” असे नाव दिले होते. हे दालनही जमिनीपासून छतापर्यंत गंधसरुच्या लाकडाने आच्छादलेले होते (वचन 7). 3:9 मधील देणगीचा उपयोग येथेच व्हायचा होता — लोकांचा न्याय करण्यास शहाणपणाचे मन दे. तिसऱ्या अध्यायातील दोन स्त्रिया प्रत्यक्ष राजासमोर आल्या होत्या; आता न्यायासाठी एक सभागृह झाले. कथाकार या दालनाला केवळ एक वचन देतो, आणि न्यायनिवाडा करण्यासाठी बांधलेले सिंहासन तेथून दिल्या जाणाऱ्या न्यायाइतकेच चांगले असते, असा विचार वाचक करू शकतात (स्तोत्रसंहिता 72:2). याच्याच आतल्या बाजूला त्याचे घर होते. त्याची बांधणी न्यायासनाच्या मंडपासारखीच होती.

मिसरच्या फारो राजाची कन्या म्हणजे शलमोनची पत्नी हिच्यासाठीही त्याने असाच महाल बांधून घेतला. 3:1 मधला धागा पुढे चालू राहतो: ...बांधण्याचे काम तेव्हा चालू होते, त्या काळात तिला दावीद नगरात ठेवले होते; आता तिला स्वतःचे घर आहे, आणि ती तेथे राहायला गेल्याची नोंद 9:24 करील. तिला तेथे हलवण्याचे शलमोनाचे कारण 2 इतिहास 8:11 देते. या सर्व इमारती किंमती दगडी चिरे... करवतीने योग्य मापाने कातले होते अशा होत्या (वचन 9), आणि पायाचे चिरे दहा हात व आठ हात लांब होते (वचन 10). तिला दिलेल्या सन्मानाची नोंद कथाकार कोणतीही टिप्पणी न करता करतो; 11:1 तिला एका लांब यादीच्या सुरुवातीला ठेवील.

राजा शलमोनाने सोराहून (तायरहून) हिराम नावाच्या मनुष्यास निरोप पाठवून यरूशलेम येथे बोलावून घेतले (वचन 13) — 5:1 मधील राजा नव्हे, तर त्याच नावाचा एक कारागीर; इंग्रजी (KJV) मजकुरात इतिहास त्याला हूराम म्हणतो (2 इतिहास 4:11). हिरामची आई नफताली वंशातील होती. त्याचे वडिल सोराचे (तायरचे) होते. ते चांगले तांबट कारागीर होते. निवासमंडपाचा कारागीर बसालेल याच्यासारखे त्याचे वर्णन केले आहे; बसालेलविषयी देव म्हणतो, देवाच्या आत्म्याने त्यास परिपूर्ण भरले आहे; आणि... अक्कल, बुद्धी व ज्ञान ही दिली आहेत (निर्गम 31:3): हिराम हा एक ज्ञानाने, बुद्धीने, आणि कसबी तांबट होता. ज्या देणग्यांनी शलमोनाला न्यायाधीश बनवले, त्याच देणग्या हिरामला धातुकारागीर बनवतात. पवित्र शास्त्र कुशल हातांना ज्ञानाची भाषा देते.

हा अभ्यास एका ज्ञात फरकाचा उल्लेख करतो. 2 इतिहास 2:14 मध्ये सोराचा राजा त्याच्याविषयी म्हणतो, त्याची आई दान वंशातील असून त्याचे पिता सोर नगरातले होते. राजे म्हणते नफताली; इतिहास म्हणते दान. काहींच्या मते त्याची आई जन्माने दान वंशातील होती आणि विधवा होण्यापूर्वी तिचे लग्न नफताली वंशात झाले होते; इतरांच्या मते दान म्हणजे नफतालीच्या प्रदेशाजवळचे त्याच नावाचे उत्तरेकडील नगर. यांपैकी काहीही सिद्ध करता येत नाही. बसालेलचा साहाय्यक अहलियाब हा दान याच्या वंशातील होता, हेही काहीजण लक्षात घेतात (निर्गम 31:6). तो इस्राएली आई आणि सोरी वडील यांचा मुलगा होता, यावर दोन्ही वृत्तांत सहमत आहेत.

स्तंभ अठरा हात उंचीचे होते, आणि प्रत्येकाला वेढावयास बारा हात दोरी लागे (वचन 15); त्यांच्यावर पाच हातांचे कळस होते (वचन 16), आणि जाळ्या, साखळ्या, कमळांचे काम व डाळिंबांच्या रांगा यांनी ते सजवले होते (वचन 17-20) — एकूण चारशे डाळिंबे (वचन 42). यिर्मया 52:21 पुढे सांगते की प्रत्येक स्तंभ पोकळ होता, आणि त्याची जाडी चार बोटे होती. 2 इतिहास 3:15 त्यांना पस्तीस हात उंच म्हणते; काहींच्या मते तो आकडा दोन्ही स्तंभ एकत्र मोजतो, किंवा वेगळ्या प्रकारे मोजतो. हा अभ्यास फरक नोंदवतो, आणि निर्णय देत नाही.

दक्षिणेकडील खांबाला याखीन... आणि उत्तरेकडील खांबाला बवाज... असे नाव ठेवले. इंग्रजी (KJV) मजकूर या नावांचे स्पष्टीकरण देत नाही. याखीन याचा अर्थ सहसा तो स्थापील असा घेतला जातो, आणि बवाज म्हणजे त्यात (किंवा त्याच्या ठायी) सामर्थ्य आहे; हा अभ्यास हे संभाव्य अर्थ म्हणून देतो, निश्चित म्हणून नव्हे. दोन्ही एकत्र वाचल्यावर, अनेकांना भवनाच्या दारात ठेवलेली एक विश्वासाची कबुली ऐकू येते — परमेश्वर स्थापील, आणि त्याच्या ठायी सामर्थ्य आहे — कदाचित दाविदाचे राज्य मजबूत करीन या अभिवचनाची आठवण करून देत (2 शमुवेल 7:12-13). बवाज हे दाविदाच्या एका पूर्वजाचेही नाव होते (रूथ 4:21-22); काही संबंध अभिप्रेत होता की नाही, हे कोणालाच माहीत नाही.

ओतीव पितळेचे एक मोठे पात्र, ज्याला त्याच्या आकारामुळे गंगाळसागर म्हटले आहे. 2 इतिहास 4:6 त्याचा उपयोग सांगते: मुख्य पितळी गंगाळ मात्र याजकांच्या वापरासाठी होते, जसे निवासमंडपाचे गंगाळ होते (निर्गम 30:18-21). त्याच्या काठाखाली ओतीव रानकाकड्यांच्या दोन रांगा होत्या (वचन 24), आणि तो बारा पितळी बैलांच्या पाठीवर विसावलेला होता, प्रत्येक दिशेला तीन तीन तोंडे करून (वचन 25). शतकांनंतर आहाज राजाने गंगाळसागर पितळी बैलांवरून काढून खाली फरसबंदीवर ठेवला (2 राजे 16:17), आणि शेवटी खास्द्यांनी त्याची मोडतोड करून त्याचे पितळ बाबेलला नेले (2 राजे 25:13).

वाचकांनी फार पूर्वीपासून आकड्यांविषयी प्रश्न विचारले आहेत: दहा हात व्यासाच्या वर्तुळाचा परीघ तीस नव्हे, तर एकतीसपेक्षा थोडा जास्त असतो. हा अभ्यास उत्तरांची प्रामाणिक व्याप्ती देतो. वचन 26 सांगते की वरची कड कटोऱ्याच्या कडेसारखी बाहेर उमललेली होती आणि हौदाची जाडी वितभर होती; म्हणून काहींच्या मते दहा हात बाहेरच्या काठावरून आणि तीस हात मुख्य भागाभोवती किंवा आतून मोजले होते, ज्यामुळे आकडे जवळ येतात. इतरांच्या मते, बांधकाम करणारे आणि कथा सांगणारे सहसा करतात तसे कथाकाराने फक्त पूर्णांकी आकडे दिले. चुकीचा आरोप किंवा गुप्त अचूकतेचा दावा — दोन्हींचीही गरज नाही; हे वचन एका पात्राचे वर्णन करते, भूमितीचा धडा नव्हे.

बथ हे द्रवाचे एक माप होते आणि त्याचा आकार अनिश्चित आहे, म्हणून हा अभ्यास त्याचे दुसऱ्या मापात रूपांतर करत नाही; कोणत्याही हिशोबाने हे फार मोठे पात्र होते. समांतर वृत्तांत म्हणतो, त्यामध्ये तीन हजार बुधले पाणी मावू शकत होते (2 इतिहास 4:5). हा अभ्यास हा फरक नोंदवतो. काहींच्या मते एक आकडा त्यात सहसा असणारे पाणी आणि दुसरा त्याची पूर्ण क्षमता सांगतो; इतरांच्या मते प्रती तयार करताना एखादा आकडा चुकीचा उतरवला गेला. त्याची मापे, कटोऱ्यासारखी कड, कमळफुलासारखी घडण आणि बारा बैल यांविषयी दोन्ही वृत्तांत सहमत आहेत.

याजक जवळ जाण्यापूर्वी शुद्ध होण्यासाठी या गंगाळसागरात पाणी असे; नियमशास्त्राने सांगितले होते की त्यांनी आपले हातपाय धुवावेत; नाहीतर ते मरतील (निर्गम 30:20). देवाजवळ जाण्यापूर्वी शुद्ध होण्याची गरज ख्रिस्ती वाचकांनी येथे ऐकली आहे, आणि नवा करार आपले शरीर निर्मळ पाण्याने धुतलेले (इब्री लोकांस पत्र 10:22) आणि नव्या जन्माचे स्नान (तीताला पत्र 3:5) याविषयी बोलतो. योहानाने स्वर्गीय राजासनासमोर काचेच्या समुद्रासारखे काहीतरी... स्फटिकासारखे स्पष्ट पाहिले (प्रकटीकरण 4:6), आणि काहींनी या दोन्हींचा संबंध जोडला आहे. हा अभ्यास ही वाचने म्हणून देतो. बारा बैलांमुळे काहींना बारा वंशांची आठवण झाली आहे; शास्त्रभाग तसे म्हणत नाही.

चौरंग (वचन 27-37) हे चाके असलेले पितळी आधार होते, चार हात चौरस आणि तीन हात उंच; त्यांच्या पत्र्यांवर सिंह, बैल व करुब देवदूत यांचे कोरीव काम होते (वचन 29), आणि त्यांची चाके रथाच्या चाकांसारखी होती (वचन 33) — अंगणात हलवता येणारे आधार. 2 इतिहास 4:6 सांगते की ती तस्ते होमार्पणात द्यावयाच्या वस्तू धुवून घेण्यासाठी होती. भवनाच्या प्रत्येक बाजूला पाच पाच ठेवलेले होते, आणि इंग्रजी (KJV) मजकुरानुसार गंगाळसागर बहुधा आग्नेय दिशेला होता (वचन 39). बलिदान हे जड आणि घाणीचे काम होते, आणि भवन त्यासाठी सुसज्ज होते.

हिरामने अशाप्रकारे अगदी एकसारखे एक असे दहा पितळी चौरंग घडवले. हे सर्व ओतीव काम होते त्यामुळे ते तंतोतंत एकसारखे होते (वचन 37). निवासमंडपाप्रमाणेच देवाच्या भवनात काहीही निष्काळजीपणे केलेले नव्हते, म्हणून कथाकार चाकांवर आणि कडांवर रेंगाळतो. हिरामची यादी अशी संपते: ते सर्व लखलखीत पितळेच होते (वचन 45). ते सुक्कोथ आणि सारतान यांच्यामध्ये यार्देन नदीच्या तीरावर असलेल्या मैदानावर... मातीच्या साच्यात ओतले गेले (वचन 46), आणि या सगळ्यासाठी किती पितळ लागले ते शलमोन राजाने बघितले नाही. वजन करायचे म्हटले तरी ते खूपच होते (वचन 47). राजे पुस्तकाच्या शेवटी येणारा प्रतिध्वनी वाचकांनी ऐकावा: खास्दी ते घेऊन गेले तेव्हा इतके पितळ होते की त्याचे वजन करणे शक्य नव्हते (2 राजे 25:16).

भवनाच्या आत धातू सोन्यात बदलतो: सोन्याचे मेज (वचन 48) — समर्पित भाकरीसाठी — शुद्ध सोन्याच्या समया... उजवीडावीकडे पाच पाच लावलेल्या होत्या (वचन 49), आणि पेले, कातरी, चमचे, धूपदाने, एवढेच नव्हे तर बिजागऱ्याही सोन्याच्या (वचन 50). निवासमंडपात एकच दीपवृक्ष होता (निर्गम 25:31-37); भवनात दहा. लोक जेथे येत त्या अंगणात पितळ होते; केवळ याजक जेथे जात त्या आत सोने होते. अंगणापासून पवित्रस्थानाकडे आणि तेथून परमपवित्रस्थानाकडे वाढत जाणारी पवित्रता निवासमंडपाच्या नमुन्याचेच अनुसरण करते (इब्री लोकांस पत्र 9:1-7).

परमेश्वराच्या... हे काम शलमोन राजाने स्वत:च्या हाती घेतले ते संपवले. मग आपले वडिल दावीद यांनी समर्पिलेले सोने, चांदी व पात्रे ही शलमोनाने आत आणून... दाविदाने आपल्या युद्धांतून मिळालेले सोने-रुपे परमेश्वराला समर्पित केले होते (2 शमुवेल 8:11) आणि भवनासाठी बरेच काही जमवले होते (1 इतिहास 29:2-5). मुलगा काम पूर्ण करतो, आणि वडिलांच्या देणग्या भांडारात ठेवली जातात. यातील कृपा वाचकांनी चुकवू नये: ज्याला भवन बांधण्याची परवानगी मिळाली नाही, त्याची अर्पणेही त्या भवनात आहेत. विश्वासू दान देणाऱ्यापेक्षाही अधिक काळ टिकते.