దావీదు తన దగ్గర ఉన్న మనుషులను లెక్కించాడు, వేయిమందికి, వందమందికి అధిపతులను నియమించాడు (వ. 1): వెళ్ళగొట్టబడిన రాజుకు మళ్ళీ సైన్యం ఉంది, దాన్ని మూడుగా విభజిస్తాడు — యోవాబు... అబీషై... గిత్తీయుడు ఇత్తయి (వ. 2). 15:21 లోని ఫిలిష్తీయుడు సెరూయా కుమారులతో పాటు ఇశ్రాయేలులోని నమ్మకమైన మనుషుల్లో మూడవ భాగానికి నాయకుడు. దావీదు నేను మీతోకూడా కలసి బయలుదేరాలనుకుంటాడు, ప్రజలు అతణ్ణి ఆపుతారు: మాలాంటి పది వేలమందితో నువ్వు ఒక్కడివి సమానం — ఇది ఆస్థాన పొగడ్త కాదు, సైనికుడి లెక్క. అహీతోపెలు పథకం ప్రకారం అబ్షాలోము లక్ష్యమంతా రాజును మాత్రం (17:2); ప్రజలు అతనికి ఆ అవకాశం ఇవ్వరు. దావీదుతో నిలిచిన మనుషులు అతని ప్రాణం గురించి అతనికంటే స్పష్టంగా ఆలోచిస్తున్నారని ఈ అధ్యయనం గమనిస్తుంది.

మీ దృష్టికి ఏది మంచిదో దాన్ని చేస్తాను (వ. 4) — రాజు ఇత్తయికీ దేవునికీ లొంగినట్టే తన ప్రజలకు లొంగుతాడు, వారు వందల కొలదిగా, వేల కొలదిగా బయలుదేరుతుండగా గుమ్మం పక్కన నిలబడ్డాడు. పాఠకులు ఆ దృశ్యాన్ని చూడాలి: పది వేలమందితో సమానమైన మనిషి ఒక గుమ్మం దగ్గర నిలబడి పది వేలమంది తన కోసం యుద్ధానికి వెళ్ళడం చూస్తున్నాడు, వారందరూ వినబోయే ఆజ్ఞను ఇవ్వబోతున్నాడు. ఆ సంఖ్య ముఖ్యమవుతుంది; ఇరవై వేలమంది చనిపోయారని 7వ వచనం చెబుతుంది, రెండు గుమ్మాల మధ్య కూర్చున్న రాజు (వ. 24) వారిలో ప్రతి ఒక్కరినీ పంపాడు. 5వ వచనంలో అతని ఆజ్ఞే వారు వినే చివరి మాట.

నా కోసం యువకుడైన అబ్షాలోము పట్ల దయ చూపించండి. ఇది ఒక తండ్రి ఆజ్ఞ, ఒక రాజు ద్వారా, ఆ తండ్రి కొడుకుతో యుద్ధానికి వెళ్తున్న సైన్యానికి ఇవ్వబడింది; ఆ మాట మృదువుగా వ్యవహరించడాన్ని సూచిస్తుంది, యువకుడు అనేది చివరి వరకూ దావీదు అబ్షాలోము గురించి మాట్లాడే తీరు (వ. 29, 32). నా కోసం — ఏ అర్హతా లేని అతని కోసం కాదు. అక్కడున్నవారంతా వింటూ ఉండగానే — కథకుడు దీన్ని నమోదు చేస్తున్నాడు ఎందుకంటే ఇది రెండుసార్లు ముఖ్యమవుతుంది: 12వ వచనంలోని సైనికుడు దీని కారణంగానే కొట్టడానికి నిరాకరిస్తాడు, 14వ వచనంలో యోవాబు దీన్ని లెక్కచేయకుండా కొడతాడు. తనపై ఏమాత్రం దయ చూపించని తిరుగుబాటుదారుడి కోసం దావీదు దయ అడుగుతున్నాడని, ఆ ఆజ్ఞను మూర్ఖత్వమని పాఠంలో ఏదీ అనడం లేదని ఈ అధ్యయనం గమనిస్తుంది.

ఆ ఆజ్ఞ సరైనదేనా అని పాఠకులు అడిగారు. ఇరవై వేలమంది పట్ల రాజు బాధ్యత, ఒక్క కొడుకు పట్ల తండ్రి ప్రేమ వ్యతిరేక దిశల్లో లాగుతాయి; తమను చంపేవాడి కోసం ఏడ్చి దావీదు నీ సేవకులనందరినీ... సిగ్గుపరుస్తున్నావు అని 19:5-7 లో యోవాబు అతనితో చెబుతాడు. ఈ అధ్యయనం రెండింటినీ అలాగే ఉండనిస్తుంది. ఆ ఆజ్ఞ ఒక కొడుకును విందులో, మరొకణ్ణి ఊయలలో పోగొట్టుకుని, మూడవవాడి మరణానికి ఆజ్ఞ ఇవ్వడం భరించలేని తండ్రి హృదయం — 18:33 లో లేఖనం ఈ అధ్యాయం మధ్యలో నిలబెట్టేది ఆ హృదయాన్నే. యుద్ధం 6-8 వచనాల్లో గెలవబడుతుంది; అధ్యాయం ఈ వచనం గురించీ చివరి వచనం గురించీ.

ఎఫ్రాయిము అడవిలో పోరాటం జరిగింది (వ. 6) — ఇది ఒక చిక్కు ప్రశ్న, ఎందుకంటే ఎఫ్రాయిము ప్రాంతం యొర్దానుకు పడమరగా ఉంది, సైన్యాలు గిలాదులో ఉన్నాయి. ఏదో పాత ఎఫ్రాయిమీయుల నివాసం పేరుతోనో, యొర్దాను రేవుల దగ్గర ఎఫ్రాయిమీయుల సంహారం (న్యాయాధిపతులు 12:4-6) పేరుతోనో ఆ అడవికి ఆ పేరు వచ్చిందని కొందరు ఊహిస్తారు; పాఠం చెప్పదు, ఈ అధ్యయనం దాన్ని అలాగే వదిలేస్తుంది. ఇశ్రాయేలు వారు — అబ్షాలోము సమీకరించిన సైన్యం — దావీదు సైనికుల ముందు నిలబడలేక ఓడిపోయారు: ఇరవై వేలమంది (వ. 7). ఆలోచన సభలో అంత ఆకట్టుకున్న హూషై చెప్పిన ఇశ్రాయేలీయులందరూ (17:11) ఒక పౌర దళం; దావీదు సైనికులు జీవితమంతా కొండల్లో యుద్ధం చేసిన అనుభవజ్ఞులు, యుద్ధ స్థలాన్ని ఎంచుకున్నది వారే.

ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలో: ఆ రోజున కత్తి మింగినవారికంటే అడవి ఎక్కువ మందిని మింగివేసింది. పొదలు, లోయలు, 17వ వచనంలోని లాంటి గోతులు — పారిపోతున్న సైన్యాన్ని మింగివేసే ఎగుడుదిగుడు ప్రాంతం; కథకుడు అడవిని సైనికులతో పాటు ఒక వేటగాడిగా చేస్తున్నాడు. ఫిలిష్తీయులకు వ్యతిరేకంగా నేల కంపించిన 1 సమూయేలు 14:15 ధ్వని పాఠకులకు ఇందులో వినిపించవచ్చు: యెహోవా అభిషిక్తుని కోసం భూమే యుద్ధం చేస్తుంది. ఈ అధ్యయనం దాన్ని గట్టిగా నొక్కి చెప్పదు; 9వ వచనంలోని అబ్షాలోము మరణం ఈ వచనానికి అనుగుణంగానే ఉందని గమనిస్తుంది — అడవి అతని మనుషులను పట్టుకున్నట్టే ఒక చెట్టు తిరుగుబాటుదారుణ్ణి పట్టుకుంటుంది. 12:10 లోని కత్తి ఎప్పుడూ కేవలం కత్తి మాత్రమే కాదని కథకుడు చెబుతున్నట్టుంది.

అబ్షాలోము కంచరగాడిద ఎక్కి వస్తూ — రాజవాహనం (13:29; 1 రాజులు 1:33) — ఆ కంచరగాడిద ఒక బాగా గుబురుగా ఉన్న పెద్ద సింధూర వృక్షం కొమ్మల కిందనుండి వెళ్తున్నప్పుడు అబ్షాలోము తల చెట్టుకు తగులుకుంది. అతడు పైకి ఎత్తబడి ఆకాశానికి భూమికి మధ్యలో వేలాడుతున్నాడు. అతని కింద ఉన్న కంచర గాడిద ముందుకు వెళ్ళిపోయింది. KJV తల అంటుంది, హీబ్రూ కూడా అదే అంటుంది. యోసీఫస్ నుండి పాఠకులు 14:26 లోని తలవెంట్రుకలను జోడించారు, ప్రసంగీకులు అతని సౌందర్యాన్నే అతని పతనంగా చేశారు; వెంట్రుకలు అనేది ఊహ, సహజమైనదే గానీ పాఠంలో చెప్పినది కాదని ఈ అధ్యయనం నిజాయితీగా గమనిస్తుంది. పాఠం ఇచ్చేది ఆకాశానికి భూమికి మధ్యలో వేలాడుతూ వదిలివేయబడిన ఒక రాకుమారుడు, అతని వాహనం అతని కిందనుండి వెళ్ళిపోయింది — ఒక విధంగా రెండింటిచేతా తిరస్కరించబడ్డాడు.

ఆ సింధూర వృక్షం దేవుని పని అని కథకుడు చెప్పడు; యెహోవా అబ్షాలోము మీదికి విపత్తు రప్పించాలని నిశ్చయించుకున్నాడని 17:14 లో చెప్పాడు, ఆ రెండింటినీ కలుపుకోవడం పాఠకుడికి వదిలేస్తాడు. ఒక సైనికుడు యోవాబుతో అబ్షాలోము సింధూర వృక్షానికి చిక్కుకుని వేలాడుతూ ఉండడం నేను చూశాను అని చెబుతాడు (వ. 10), యోవాబు జవాబు డబ్బు: అతణ్ణి కొట్టినందుకు పది తులాల వెండి, ఒక నడికట్టు (వ. 11). ఆ మనిషి నిరాకరణ (వ. 12-13) ఈ అధ్యాయంలోని నిశ్శబ్ద మహిమల్లో ఒకటి — యువకుడైన అబ్షాలోమును ఎవ్వరూ తాకకుండా జాగ్రత్తపడమని రాజు నీకూ... ఆజ్ఞ ఇస్తున్నప్పుడు నేను విన్నాను. వెయ్యి తులాల వెండి నా చేతిలో పెట్టినా రాజు కొడుకుని నేను చంపను. అతడు 5వ వచనం విన్నాడు, యోవాబు కూడా దాన్ని విన్నాడని అతనికి తెలుసు, ఆ మాట అతని ముఖం మీదే చెబుతాడు.

నువ్వు చంపకపోతే నేను చూస్తూ ఊరుకుంటానా? ఒక సైనికుడి మనస్సాక్షితో యోవాబు వాదించడు; వెళ్ళి ఆ పని చేసేస్తాడు. మూడు బాణాలు — హీబ్రూ పదం కర్రలు లేదా దండాలు, కొందరు దాన్ని కట్టెలుగా లేక చిన్న ఈటెలుగా తీసుకుంటారు; ఈ అధ్యయనం ఆ అనిశ్చితిని గమనిస్తుంది — సింధూర వృక్షానికి వ్రేలాడుతూ ఇంకా ప్రాణంతో ఉన్న అబ్షాలోము గుండెకు, తరువాత యోవాబు ఆయుధాలు మోసేవారు పదిమంది చుట్టుముట్టి అబ్షాలోమును కొట్టి చంపారు (వ. 15). ఇది ఒక మరణశిక్ష అమలు, రాజు స్పష్టంగా, బహిరంగంగా ఇచ్చిన ఆజ్ఞకు వ్యతిరేకంగా, అబ్షాలోమును గెషూరు నుండి ఇంటికి తీసుకువచ్చిన మనిషే (14:23) దాన్ని చేశాడు. గుమ్మంలో అబ్నేరు గురించి (3:27) నివేదించినట్టే, అమాశా గురించి (20:10) నివేదించబోయినట్టే కథకుడు దీన్ని నివేదిస్తాడు: వ్యాఖ్య లేకుండా, మరచిపోకుండా.

గ్రంథం తూచినట్టే ఈ అధ్యయనం దీన్ని తూస్తుంది. యోవాబు ఒక్క మరణంతో యుద్ధం ముగిస్తాడు — అహీతోపెలు సొంత తర్కం (17:3), అబ్షాలోము మీదికే తిప్పబడింది — దేశాన్ని మరింత సంహారం నుండి కాపాడతాడు; ఇశ్రాయేలీయులను తరమడం ఇక ఆపమని (వ. 16) అతడు బాకా ఊదిస్తాడు. రాజు మాటకు వ్యతిరేకంగా రాజు కొడుకును కూడా చంపుతాడు; ఇప్పుడు అతడు ఒక ఉత్తరాన్ని (11:14) చేతపట్టాడు, ఇది కూడా చేశాడు; దావీదు అతని నుండి ఎప్పటికీ విడిపడలేడు, ఆ మాట సొలొమోనుతో చెబుతాడు కూడా (1 రాజులు 2:5-6). యోవాబు రాజ్యం దృష్టిలో సరైనవాడు, రాజు ఎదుట తప్పు చేసినవాడు, రెండూ నిజం కావచ్చు అనే నిర్ణయానికి పాఠకులు రావచ్చు. 17వ వచనం: పెద్ద గోతిలో, పెద్ద రాళ్లకుప్ప — ఆకాను లాగా (యెహోషువ 7:26) ఒక ద్రోహికి జరిగే పాతిపెట్టడం — ఇశ్రాయేలీయులంతా తమ తమ ఇళ్ళకు పారిపోయారు.

కథకుడు యుద్ధం నుండి బయటికి వచ్చి రెండు స్మారకాలను పక్కపక్కనే ఉంచుతాడు. అడవిలో, ఒక గోతిలో రాళ్లకుప్ప; ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠం చెప్పే రాజు లోయలో — ఆదికాండము 14:17 అదే స్థలమైతే, యెరూషలేము దగ్గర ఉన్న షావే లోయ — అబ్షాలోము తన పేరు నిలబెట్టడానికి... తన పేరట నిలబెట్టిన ఒక స్తంభం. తనకు కొడుకులు లేరు — అయినా 14:27 అతనికి ముగ్గురు కొడుకులను ఇచ్చింది; వారు చిన్నతనంలోనే చనిపోయారని చాలామంది ఊహిస్తారు, పాఠం చెప్పదు. పేరు కోరుకున్న మనిషికి ఒక పేరు ఉంది, ఒక గోతిలో రాళ్ల కింద, స్తంభం ఖాళీగా నిలబడి ఉంది. ఈ రోజు కిద్రోను లోయలో అబ్షాలోము సమాధి అని పిలువబడే స్మారకం ఎవరి లెక్క ప్రకారమైనా చాలా తరువాతి కట్టడం; ఈ అధ్యయనం అదే చెప్పడానికి మాత్రమే దాన్ని ప్రస్తావిస్తుంది.

చివరి వచనం తరువాత ఈ అధ్యాయంలో అత్యంత విషాదకరమైన పంక్తి ఈ వచనమేనని పాఠకులు భావించారు. అబ్షాలోము జీవితమంతా జ్ఞాపకం కోసమే — రథాలు, పరుగెత్తేవారు, తలవెంట్రుకలు, స్తంభం — కథకుడు అతడు కోరుకున్నదాన్ని ఈ వచనం రూపంలో ఇస్తాడు, అతడు దాన్ని కోరుకున్నాడని గుర్తుంచుకునే వచనం. దాన్ని దేవుడు అతని తండ్రితో చెప్పిన 7:9 లోకంలో పేరు పొందిన వారికి కలిగిన కీర్తి నీకు కలుగజేశాను ఎదుట ఉంచండి: ఒక పేరు ఇవ్వబడింది, మరొకటి నిలబెట్టుకోబడింది. ఇప్పటికీ అనేది కథకుడి సొంత పదమని, అతడు రాసినప్పుడు రాజు లోయలో ఏది నిలిచి ఉన్నా అది అబ్షాలోము సమాధి అని అతడు అనుకోలేదని ఈ అధ్యయనం నీతిబోధ చేయకుండా గమనిస్తుంది.

సాదోకు కొడుకు అహిమయస్సు — 17:17-21 లోని పరుగెత్తేవాడు — యెహోవా తన శత్రువులను ఓడించి రాజుకు న్యాయం చేకూర్చాడన్న సమాచారం రాజుతో చెప్పాలనుకుంటాడు (వ. 19); అతడు ఒక విజయాన్ని చూస్తున్నాడు. ఆ విజయం ఏమిటో యోవాబు చూస్తున్నాడు: రాజు కుమారుడు చనిపోయాడు. దావీదు ప్రేమించే యాజకుని కొడుకును మరణంలా తాకే వార్తతో అతడు పంపడు; కూషువాడిని పంపుతాడు (వ. 21) — బహుశా అది ఒక పేరు, బహుశా కూషువాడు, దావీదు సేవలో ఉన్న ఒక ఆఫ్రికా వ్యక్తి; KJV దాన్ని ఒక పేరుగా తీసుకుంటుంది, ఈ అధ్యయనం దాన్ని తెరిచే ఉంచుతుంది. కొడుకును చంపిన యోవాబు ఆ ఉత్సాహవంతుడైన యువకుడికంటే తండ్రిని బాగా అర్థం చేసుకున్నాడని ఈ అధ్యయనం గమనిస్తుంది.

అహిమయస్సు నిరాకరణను ఒప్పుకోడు: ఏమైనా సరే, నేను పరుగెత్తి వెళ్తాను (వ. 23), యోవాబు దాదాపు మృదువైన ఒక ప్రశ్నతో అతణ్ణి వెళ్ళనిస్తాడు — కుమారా, నువ్వెందుకు వెళ్ళాలి? నీకు బహుమానం వచ్చే ప్రత్యేకమైన సమాచారం ఏదీ లేదుకదా. అతడు మైదానపు దారిలో పరుగెత్తుతాడు — యొర్దాను లోయ, పొడవైనది గానీ వేగవంతమైనది — కూషీవాడి కంటే ముందుగా చేరుకున్నాడు. కథకుడిలాగే పాఠకులు ఆ ఇద్దరు పరుగెత్తేవారినీ పట్టుకోవాలి: ఒకడి దగ్గర మంచి వార్త ఉంది గానీ అడగబోయే ప్రశ్నకు జవాబు లేదు, ఇంకొకడి దగ్గర జవాబు ఉంది గానీ మంచి వార్త లేదు. అధ్యాయంలోని చివరి పది వచనాలు వారిలో ఎవరు ముందు గుమ్మం చేరతారన్న దాని మీదే నిర్మించబడ్డాయి.

దావీదు రెండు గుమ్మాల మధ్య వరండాలో కూర్చుని ఉన్నాడు (వ. 24) — మహనయీము బయటి గుమ్మం, లోపలి గుమ్మం, ఎదురుచూస్తూ — కాపలా కాసేవాడు గుమ్మంపైనున్న గోడమీదికి ఎక్కి చూసినప్పుడు. దృశ్యం గోడ మీదనుండి చెప్పబడింది: ఒంటరిగా పరుగెత్తుకుంటూ వస్తున్న ఒకడు — ఒక్క పరుగెత్తేవాడు అంటే వార్త, గుంపు అంటే పలాయనం (వ. 25) — తరువాత మరొకడు ఒంటరిగా పరుగెత్తుకొంటూ వస్తున్నాడు, తరువాత ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలో ఒక నడక గుర్తుపట్టబడుతుంది, అహిమయస్సు పరుగులాగా, రాజు ఆశ: వాడు మంచివాడు, మంచివార్తే తెచ్చి ఉంటాడు (వ. 27). అహిమయస్సు రాజా, జయహో అంటూ వచ్చి నా యేలిన వాడవైన రాజా, నిన్ను చంపాలని చూసిన వారిని అప్పగించిన నీ దేవుడైన యెహోవాకు స్తోత్రం అంటాడు (వ. 28). రాజు ఒకే ఒక ప్రశ్న అడుగుతాడు.

బాలుడు అబ్షాలోము క్షేమంగా ఉన్నాడా? — ఆ యువకుడికి క్షేమమేనా? — ఏ వార్తా సిద్ధంగా లేని అహిమయస్సు దగ్గర జవాబు లేదు: ఏదో గందరగోళం జరుగుతూ ఉండడం చూసాను గానీ అది ఏమిటో నాకు తెలియదు. అది అబద్ధమో, దయో, ధైర్యం కోల్పోవడమో పాఠం చెప్పదు, పాఠకులు దాన్ని ప్రతి విధంగానూ అర్థం చేసుకున్నారు; అది చెప్పకూడదని తెలుసుకునేంత అతడు చూశాడని, దావీదు అతణ్ణి పక్కన పెట్టి — నువ్వు అవతలికి వెళ్లి నిలబడు (వ. 30) — రెండవవాడి కోసం ఎదురుచూస్తాడని మాత్రమే ఈ అధ్యయనం గమనిస్తుంది. తరువాత కూషువాడు (వ. 31-32), అదే ఆనందంతో — ఈ రోజు యెహోవా... నీకు న్యాయం చేకూర్చాడు — అదే ప్రశ్న, ఆస్థానికులు అలాంటి వార్త చెప్పే తీరులో జవాబు: నీ మీదకు దండెత్తినవాళ్ళందరికీ ఏమి జరిగిందో ఆ బాలుడికి కూడా అదే జరిగింది.

అప్పుడు రాజు తీవ్రంగా పరితాపం చెందాడు — కంపించిపోయాడు అని హీబ్రూ అంటుంది — పట్టణం గుమ్మానికి పైన ఉన్న గదికి వెళ్లి, ఏడుస్తూ అటూ ఇటూ తిరుగుతూ “అబ్షాలోమా, నా బిడ్డా, అబ్షాలోమా” అని కేకలు వేస్తూ “అయ్యో నా బిడ్డా, నీ బదులు నేను చనిపోయినా బాగుండేది. నా బిడ్డా, అబ్షాలోమా, నా బిడ్డా” అని విలపిస్తూ ఉన్నాడు. ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలో నా కుమారుడా ఐదుసార్లు; అబ్షాలోమా మూడుసార్లు (తెలుగు IRV లో ఆ లెక్కలు కొంచెం వేరు); ఇప్పుడు యువకుడు అనే మాట లేదు. విజయంతో ఒంటరిగా ఉండడానికి అతడు దానినుండి దూరంగా పైకి ఎక్కిపోతాడు. హీబ్రూ బైబిల్లో ఇది 19:1, అక్కడి అధ్యాయ విభజన ఈ కేకను ఈ అధ్యాయం చివర కాకుండా తరువాతి అధ్యాయం మొదట్లో ఉంచుతుంది; పాఠకులు రెండింటిలో ఏ స్థానమైనా సరైనదే అనుకోవచ్చు. కథకుడు ఏ వ్యాఖ్యా చేయడని, దానికి ఏ వ్యాఖ్యా అవసరం లేదని మాత్రమే ఈ అధ్యయనం గమనిస్తుంది.

నీ బదులు నేను చనిపోయినా బాగుండేది. తనను చంపడానికి ప్రయత్నిస్తున్న కొడుకు స్థానంలో తానే చనిపోయి ఉండేవాడైన తండ్రి కేక, ఇక చేరుకోలేని కొడుకు మీద పలికినది. ఈ అధ్యయనం మొదట దాన్ని ఉన్నదున్నట్టుగా తీసుకుంటుంది — దుఃఖం, దానిలో ఏ వేదాంతమూ లేదు — తరువాత సంఘం పఠనాన్ని నమోదు చేస్తుంది, అది పాతది, ఎప్పుడూ బలవంతంగా రుద్దబడలేదు: దావీదు ఇంటి అత్యంత కిందిస్థాయిలో, ఇక్కడ ఒక మానవ కోరికలో సువార్త రూపం ఉంది. దావీదు అబ్షాలోము కోసం చనిపోలేకపోయాడు; దావీదు కుమారుడు నిజంగా తిరుగుబాటుదారుల కోసం చనిపోయాడు, మనమింకా పాపులుగా ఉండగానే (రోమీయులకు రాసిన పత్రిక 5:8). 19:5-7 లో యోవాబు వచ్చి రాజు ఏడుపు ఆపిస్తాడు, సైన్యం విషయంలో అతడు సరైనవాడే, అయినా పాఠకుడు దానికి అతణ్ణి క్షమించడు.