అదుల్లాము, యూదా దిగువ ప్రాంతంలోని ఒక పాత కనాను రాజ పట్టణం (యెహోషువ 12:15), దావీదు ప్రవాసం ఒక ఉద్యమంగా మారిన గుహకు తన పేరు ఇస్తుంది. ఒకప్పుడు అతణ్ణి ఎగతాళి చేసిన అతని సోదరులు (17:28) అతని తండ్రి ఇంటివారందరితో కలిసి వస్తారు; ఆ తరువాత నలిగిపోయినవారు వస్తారు — ఇబ్బందుల్లో ఉన్నవారు... అప్పుల పాలైన వాళ్ళు... అసంతృప్తిగా ఉన్నవాళ్ళు (చివరి మాటకు అర్థం మనసులో చేదు నిండినవారు). ఇది ఆశాపరుల సైన్యం కాదు, రాజ్యం విఫలం చేసిన ప్రజలకు ఆశ్రయం. అతడు వారికి నాయకుడయ్యాడు — ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలో సమూయేలు ద్వారా యెహోవా అతనికి ఇచ్చిన బిరుదు (13:14), ఇప్పుడు ఎవరికీ అక్కర్లేని నాలుగు వందల మంది మీద అమలవుతుంది.

ఈ నాలుగు వందల మంది ఆరు వందల మంది అవుతారు (23:13), 2 సమూయేలు 23 ని నింపే పరాక్రమశాలుల కార్యాలకు కేంద్రంగా మారతారు — ఆ అధ్యాయం అదుల్లాము గుహ ను, బేత్లెహేము బావి నీళ్ళను కూడా జ్ఞాపకం చేసుకుంటుంది (2 సమూయేలు 23:13-17). దేవుడు దావీదు రాజ్యాన్ని అప్పులవాళ్ళతో, మనసు చేదెక్కినవాళ్ళతో నిర్మించాడు. సంఘం ఈ వచనాన్ని తన సొంత సభ్యుల గురించి ఆలోచించకుండా ఎప్పుడూ చదవలేకపోయింది, మోయలేని బరువు మోస్తూ అలిసిపోయిన మీరంతా నా దగ్గరికి రండి అని చెప్పిన ఆయన గురించి ఆలోచించకుండా కూడా.

ఒక పరారీ వ్యక్తి వృద్ధులైన తలిదండ్రులను గుహలో ఉంచలేడు, సౌలు చేయి చాచగలిగేంత దూరంలో ఉన్నందువల్ల బేత్లెహేము వారికి సురక్షితం కాదు. దావీదు మోయాబుకు వెళ్తాడు — తన చరిత్రలో ఎక్కువ కాలం ఇశ్రాయేలుకు శత్రువుగా ఉన్న దేశం, కాని అతని ముత్తవ్వ రూతు దేశం (రూతు 4:17-22); స్వాగతానికి అది కారణం కావచ్చు, అయితే వాక్యం అలా చెప్పదు. మోయాబులోని మిస్పా గురించి వేరే చోట ఏమీ తెలియదు. తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం ఐదవ ఆజ్ఞ, చాలామందికి సాకుగా పనికొచ్చే ఒత్తిడిలో కూడా దావీదు దాన్ని పాటిస్తాడు.

దేవుడు నాకు ఏమి చేస్తాడో నేను తెలుసుకొనేంత వరకూ — ఈ గ్రంథంలోని నిశ్శబ్దమైన ఒప్పుకోళ్ళలో ఇది ఒకటి. నేను రాజ్యం చేపట్టేంత వరకూ అనీ, సౌలు చనిపోయేంత వరకూ అనీ దావీదు అనడు, దేవుడు ఏమి చేస్తాడో దాని కోసం ఎదురుచూస్తాడు. అతడు దాన్ని ఎలా నేర్చుకున్నాడో 5వ వచనం చూపిస్తుంది: తన జీవితాంతం దావీదుకు దీర్ఘ దర్శి గా ఉండబోయే గాదు ప్రవక్త (2 సమూయేలు 24:11), ఆ కోటను విడిచి యూదాకు వెళ్ళమని అతనికి చెబుతాడు — ప్రమాదం వైపు, తన సొంత గోత్రం మధ్యకు. దావీదు వెంటనే లోబడతాడు. అభిషిక్తుడు ఇంకా ఆజ్ఞల కింద ఉన్న మనిషే.

గాదు ఏ పరిచయమూ లేకుండా ప్రత్యక్షమవుతాడు. అతడు దాదాపు నలభై సంవత్సరాలు, అంతకంటే ఎక్కువ కాలం దావీదుతో ఉంటాడు, జనాభా లెక్కల తరువాత అతని పాపాన్ని పేరు పెట్టి చెబుతాడు (2 సమూయేలు 24:11-14), దేవాలయ సంగీతాన్ని క్రమపరచడంలో సహాయం చేస్తాడు (2 దినవృత్తాంతములు 29:25), దావీదు చరిత్రలో కొంత భాగం రాసినట్టు అతనికి ఘనత ఇవ్వబడింది (1 దినవృత్తాంతములు 29:29). ఇక్కడ అతడు కేవలం ఒక మాట తెచ్చే ప్రవక్త: ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలోని కోట ను విడిచిపెట్టు — ఆ దుర్గం, బహుశా మోయాబులో, బహుశా అదుల్లామే; పాఠకుల అభిప్రాయాలు వేరువేరుగా ఉన్నాయి — సొంత ప్రాంతమైన యూదాకు వెళ్ళు. హారెతు అడవి ఎక్కడ ఉందో తెలియదు.

ఆ సూచన ప్రమాదకరమైనది. మోయాబు సురక్షితంగా ఉండేది; యూదా సౌలు రాజ్యం. కాని ఇశ్రాయేలు రాజు ఒక విదేశీ ఆశ్రయంలో తయారుకాలేడు, దేవుడు దావీదును అతడు పరిపాలించబోయే దేశంలోకి, అతనికి మొదట పట్టాభిషేకం చేయబోయే ప్రజల మధ్యకు నడిపిస్తాడు (2 సమూయేలు 2:4). సమూయేలు దూరంగా రమాలో ఉన్నాడు; ఇక నుండి దావీదుకు మార్గదర్శకత్వం గాదు ద్వారా, ఏఫోదు ద్వారా (23:9), యెహోవా దగ్గర అతడు స్వయంగా చేసే విచారణల ద్వారా వస్తుంది. ప్రవాసికి అడగడం నేర్పించబడుతోంది.

సౌలు గిబియాలో ఒక కర్పూర వృక్షం కింద చేతిలో ఈటె పట్టుకుని ఉన్నాడు (వ. 6) — KJV లోని రమాలో అనేది కేవలం ఎత్తైన స్థలంలో అని అర్థం ఇవ్వగల ఒక హీబ్రూ పదానికి అనువాదం; చాలామంది దాన్ని అలాగే అర్థం చేసుకుంటారు. బెన్యామీనీయులతో అతని ప్రసంగం ఒక నిరంకుశుని మనసుకు ఒక అధ్యయనం: గోత్రపరమైన లంచం (యెష్షయి కొడుకు మీకు పొలాలు, ద్రాక్షతోటలు ఇస్తాడా?), అందరి మీదా అనుమానం (మీరెందుకు నా మీద కుట్ర పన్నుతున్నారు?), స్వయం జాలి (నా విషయంలో మీలో ఎవరికీ విచారం లేదు). రాజు మీ పొలాలను తీసుకుంటాడు (8:14) అని విన్న మనిషే ఇప్పుడు విధేయతకు వెలగా పొలాలను ఇవ్వజూపుతున్నాడు.

నా కొడుకు యెష్షయి కొడుకుతో ఒప్పందం చేసుకున్నాడు — ఆ నిబంధన గురించి అతనికి తెలుసు, దాన్ని తన కోసం కాపు కాసే కుట్రగా చదువుతాడు. దావీదు కాపు కాస్తున్నాడని సూచించేది వాక్యంలో ఏదీ లేదు; రాజు భయమే ఒక మాటును కల్పించింది. ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలో, సౌలు తన ప్రసంగాల్లో దావీదు పేరు కంటే యెష్షయి కొడుకు అనడానికే ఇష్టపడతాడని కూడా గమనించండి (వ. 7, 8, 13; దోయేగు వ. 9 లో దాన్నే పలుకుతాడు), అతని పేరును ఒక్కసారి మాత్రమే ఎత్తుతాడు (వ. 17). తన శత్రువు పేరు ఎత్తని మనిషి అతణ్ణి ఒక వ్యక్తిగా చూడడం మానేశాడు, ఆ తరువాత జరిగే మారణకాండ దాని నుండే పుడుతుంది.

అహీమెలెకు సమర్థన ధైర్యమైనది, సత్యమైనది. దావీదు రాజుకు అత్యంత నమ్మకమైన సేవకుడు, అతని అల్లుడు, గౌరవనీయుడు కాబట్టే అతడు దావీదుకు సహాయం చేశాడు — నోబులో అతడు విన్నదేదీ దానికి భిన్నంగా సూచించలేదు, ఎందుకంటే దావీదు అతనికి ఏమీ చెప్పలేదు (21:2). 15వ వచనం, ఇంగ్లీషు (KJV) పాఠంలో అప్పుడు నేను అతని కోసం దేవుని దగ్గర విచారించడం మొదలుపెట్టానా?, రెండు విధాలుగా చదవబడుతుంది: అసలు తాను విచారణ చేయలేదన్న నిరాకరణగా, లేదా ఇది మొదటిసారి కాదు అనే అర్థంతో — రాజు అధికారుల కోసం అది అతని సాధారణ బాధ్యత. దోయేగు ఒక విచారణ గురించి చెప్పాడు (వ. 10); 21వ అధ్యాయం ఏ విచారణనూ నమోదు చేయలేదు, కాబట్టి పాఠకుడు ఖచ్చితంగా చెప్పలేడు.

ఖచ్చితమైనది యాజకుని నిర్దోషిత్వం, దాన్ని అతడు స్పష్టంగా చెబుతాడు: ఈ సంగతి గూర్చి కొంచెం కూడా నాకు తెలియదు. ఏలీ వంశానికి చెందిన ప్రధాన యాజకుని వంటి వ్యక్తి రాజు ఎదుట నిలబడి నిజం చెబుతాడు, దానికి అతడూ అతని ఇంటివారూ తమ ప్రాణాలతో వెల చెల్లిస్తారు (వ. 16). ఆ గదిలో నిజంగా దేవుని దగ్గర విచారించిన ఏకైక మనిషే దాని కోసం శిక్షకు గురవుతాడు; దేవుని నుండి ఏ జవాబూ పొందలేకపోయిన రాజు (14:37) జవాబు పొందగలిగిన మనిషిని చంపుతాడు.

ఆజ్ఞ రాక్షసమైనది, కథకుడు ఒకే వచనంలో రెండుసార్లు బాధితులను వారి బిరుదుతో పిలుస్తాడు: యెహోవా యాజకులు. రాజు సొంత కాపలావాళ్ళే నిరాకరిస్తారు. వారు ఒకప్పుడు సౌలు ఒట్టు నుండి యోనాతానును కాపాడారు (14:45); ఇప్పుడు నార ఏఫోదులు ధరించిన మనుషుల మీద చేయి ఎత్తరు. ఈ నిశ్శబ్ద నిరాకరణను లేఖనం ఘనపరుస్తుంది. ఏ పదవీ ఒక మనిషిని పాటించమని బలవంతం చేయలేని ఆజ్ఞలు ఉన్నాయి, గిబియా సైనికులు అలాంటి ఆజ్ఞ వినగానే దాన్ని గుర్తుపట్టారు.

సౌలు మోపిన నేరం — వీరు దావీదుతో చేతులు కలిపారు — వాస్తవాల ప్రకారం అబద్ధం, అది అతని భయపు తర్కాన్ని బయటపెడుతుంది: దావీదు గురించి సమాచారం ఇవ్వని ప్రతివాడూ దావీదుకు సహచరుడే. దేవుని ఆజ్ఞకు వ్యతిరేకంగా అగగును విడిచిపెట్టిన రాజు (15:9) ఇతడే, ఇప్పుడు ప్రతి ఆజ్ఞకూ వ్యతిరేకంగా యాజకులను వధిస్తున్నాడు. అమాలేకు పట్ల అంత మెతకగా ఉన్న మనిషి నోబు పట్ల కనికరం లేనివాడు. దేవునికి అవిధేయత మనిషిని సాత్వికునిగా చేయదు; అది అతని క్రూరత్వం తన లక్ష్యాలను తానే వెదుక్కునేలా వదిలేస్తుంది.

ఇశ్రాయేలీయులు నిరాకరించిన దాన్ని ఎదోమీయుడు చేశాడు. ఒక్క రోజులో ఎనభై ఐదు మంది యాజకులు చంపబడతారు — గ్రీకు అనువాదపు కొన్ని ప్రాచీన ప్రతులు ఇంతకంటే పెద్ద సంఖ్యను ఇస్తాయి; KJV హీబ్రూ పాఠాన్ని అనుసరిస్తుంది — ఆ తరువాత నోబు పట్టణమే కత్తి పాలవుతుంది, మగవాళ్ళను, ఆడవాళ్ళను, చిన్నపిల్లలను, పసిపిల్లలను, ఎద్దులను, గాడిదలను (వ. 19). ఈ భాష, అమాలేకు మీద సౌలు అమలు చేయని నిర్మూలన శాసనపు భాష (15:3: పురుషులైనా, స్త్రీలైనా, చిన్నపిల్లలైనా, పసిపిల్లలైనా, ఎద్దులైనా, గొర్రెలైనా). యెహోవా శత్రువుల విషయంలో అతడు ఆపిన శిక్షను యెహోవా యాజకుల మీద అమలు చేస్తున్నాడు. దాని పూర్తి భయానకతను పాఠకుడు అనుభవించాలని ఉద్దేశం.

చాలామంది పాఠకులు దీన్ని ఏలీ ఇంటివారికి వ్యతిరేకంగా పలికిన మాటతో (2:31-33; 3:12-14) ముడిపెడతారు, తరువాత అబ్యాతారును తొలగించడాన్ని 1 రాజులు 2:27 నిజంగానే ఆ ప్రవచనంతో ముడిపెడుతుంది. కాని ఇక్కడ వాక్యం సౌలు అపరాధాన్ని గానీ దోయేగు అపరాధాన్ని గానీ తగ్గించడానికి ఏమీ చెప్పదు. దేవుని సంకల్పాలు ఒక దారుణకాండ గుండా నడవవచ్చు, అయినా అది దారుణకాండ కాకుండా పోదు; నోబు మనుషులు యెహోవా యాజకులు (వ. 21), వారు దేని కోసం చనిపోయారో దాని విషయంలో నిర్దోషులు, దోయేగు సమాచారం శీర్షికగా ఉన్న కీర్తన 52, ఆ గర్విష్ఠుడు పెల్లగించబడడం చూస్తుంది, న్యాయవంతులు అది చూసి (52:5-6). దేవుని సార్వభౌమత్వాన్నీ హంతకుని అపరాధాన్నీ బైబిల్ కనురెప్ప వాల్చకుండా కలిపి పట్టుకుంటుంది.

సౌలు ఇది చేశాడు అని గానీ దోయేగు ఇది చేశాడు అని గానీ దావీదు అనడు, రెండూ నిజమే అయినా. నేనే కారకుడనయ్యాను అంటాడు — అతడు నోబులో దోయేగును చూశాడు, ఆ మనిషి ఎలాంటివాడో అతనికి తెలుసు, అయినా తన కథను కొనసాగించాడు. ఒక నాయకునిలో ఈ ఒప్పుకోలు విశేషమైనది: తాను ఆజ్ఞాపించని, తన అబద్ధం చెప్పిన తరువాత ఆపలేకపోయిన ఒక మారణకాండ భారాన్ని అభిషిక్తుడైన రాజు తన మీద వేసుకుంటాడు. కీర్తన 52 శీర్షిక ఆ కీర్తనను ఈ క్షణంలో ఉంచుతుంది; నాలుక నాశనాన్ని ఆలోచిస్తుంది అన్న మనిషి పట్ల దాని ప్రారంభ తిరస్కారం, ఈ వచనం తరువాత, తన సొంత నాలుక దేనికి వెల అయిందో తెలిసిన మనిషి మాటగా చదవబడుతుంది.

23వ వచనమే జవాబు: నువ్వు భయం లేకుండా నా దగ్గరే ఉండు. నా దగ్గర నువ్వు క్షేమంగా ఉంటావు. ఏలీ ఇంటివారిలో మిగిలిన ఏకైక వ్యక్తి అబ్యాతారు ఏఫోదును దావీదు దగ్గరికి తెస్తాడు (23:6), దావీదు పరిపాలన మిగిలిన కాలమంతా అతని ద్వారానే యెహోవా దగ్గర విచారణ జరుగుతుంది. నోబు యాజకత్వం చనిపోదు; అది నిజమైన రాజుతో కలిసి అరణ్యంలోకి వెళ్తుంది. నన్నూ నిన్నూ చంపాలని చూసేవాడు ఒక్కడే — వేటాడబడుతున్న అభిషిక్తుడూ వేటాడబడుతున్న యాజకుడూ ఒకే గతినీ ఒకే భవిష్యత్తునూ పంచుకుంటారు.