ఒక విపత్తు తర్వాత కుటుంబాలు కొన్నిసార్లు అంతా మొదలైన చోటికి — పాత ఇంటికి, ఊరి గుడికి, తల్లిదండ్రుల పెళ్లి జరిగిన చర్చికి — దారి తెలుసుకోవడానికి తిరిగి వెళ్తాయి. యాకోబు సరిగ్గా అదే చేస్తాడు. షెకెములో జరిగిన ఘోరం తర్వాత, బేతేలుకు తిరిగి వెళ్లమని దేవుడు అతనికి చెబుతాడు — దశాబ్దాల క్రితం తన అన్న నుండి పారిపోతున్నప్పుడు పరలోకానికి నిచ్చెన కల కన్న చోటు అది. వెళ్లే ముందు, ఇంట్లో కొంత శుభ్రం చేయవలసింది ఉంది. ఈ తిరుగు ప్రయాణం సుఖాంతం కాదు: ఈ అధ్యాయంలో మూడు అంత్యక్రియలు ఉన్నాయి.
కథలో ఇది ఎక్కడ ఉంది: పెద్ద కథలో అబ్రాహాముకు ఇచ్చిన వాగ్దానం ఇస్సాకు ద్వారా యాకోబుకు వచ్చింది. బేతేలులో అది అతనితో మళ్లీ చెప్పబడుతుంది — అబ్రాహాము తర్వాత అత్యంత సంపూర్ణ రూపంలో: ఒక జనం, రాజులు, దేశం. పన్నెండుమంది కుమారులు ఇప్పుడు పూర్తయ్యారు; అధ్యాయం చివరి జాబితా ఇశ్రాయేలు యొక్క కాబోయే పన్నెండు గోత్రాల పేర్లను చెబుతుంది. ఇస్సాకు మరణంతో పితరుల తరం ముగుస్తుంది; కథ యాకోబు కుమారుల వైపు తిరగబోతోంది.
ఈ అధ్యాయం ఏమి చేస్తోంది: షెకెము తర్వాత యాకోబుతో దేవుని నిబంధనను పునరుద్ధరించడానికి, పన్నెండుమంది కుమారుల కుటుంబాన్ని పూర్తి చేయడానికి, ఇస్సాకు తరాన్ని ముగించడానికి — వాగ్దానం దుఃఖాన్ని, పాపాన్ని, నష్టాన్ని తప్పించుకుని కాక, వాటి గుండానే ముందుకు సాగుతుందని చూపిస్తూ.
- 35:1–8 — దేవుడు యాకోబును బేతేలుకు పంపుతాడు. ఇంటివారు తమ దగ్గరున్న అన్యదేవతలనూ చెవిపోగులనూ అప్పగించాలని యాకోబు చెప్పి, వాటిని షెకెము దగ్గరి సింధూర వృక్షం కింద పాతిపెడతాడు. దేవుని వల్ల కలిగిన భయం చుట్టుపక్కల పట్టణాలు వారిని తరమకుండా ఆపుతుంది. బేతేలులో అతను బలిపీఠం కడతాడు; రిబ్కా పాత దాది దెబోరా చనిపోయి ఒక సింధూర వృక్షం కింద పాతిపెట్టబడుతుంది.
- 35:9–15 — దేవుడు మళ్లీ యాకోబుకు ప్రత్యక్షమై, ఇశ్రాయేలు అనే పేరును ధృవపరిచి, వాగ్దానాన్ని మళ్లీ చెబుతాడు: ఫలించు; నీ నుండి ఒక జనమూ రాజులూ వస్తారు; అబ్రాహాముకూ ఇస్సాకుకూ ఇచ్చిన దేశం నీది. యాకోబు ఒక రాతి స్తంభాన్ని నిలిపి, దానిపై పానార్పణ పోసి, ఆ స్థలానికి మళ్లీ బేతేలు అని పేరు పెడతాడు.
- 35:16–20 — ఎఫ్రాతా వైపు దారిలో రాహేలు కఠినమైన ప్రసవవేదనలో చనిపోతుంది. చివరి శ్వాసతో ఆమె తన కుమారుడికి బెనోని — 'నా దుఃఖపు కుమారుడు' — అని పేరు పెడుతుంది; యాకోబు అతనికి బెన్యామీను — 'కుడిచేతి కుమారుడు' — అని పేరు మారుస్తాడు. యాకోబు ఆమె సమాధిపై ఒక స్తంభం నిలుపుతాడు.
- 35:21–26 — జ్యేష్ఠుడైన రూబేను తన తండ్రి ఉపపత్ని బిల్హాతో శయనిస్తాడు — అది తన తండ్రి స్థానాన్ని ఆక్రమించే ప్రయత్నం కూడా — ఇశ్రాయేలు దాని గురించి వింటాడు. తర్వాత పన్నెండుమంది కుమారులు వారి తల్లుల ప్రకారం జాబితా చేయబడతారు: లేయా, రాహేలు, బిల్హా, జిల్పా.
- 35:27–29 — యాకోబు మమ్రేలో ఉన్న తన తండ్రి ఇస్సాకు దగ్గరికి ఇంటికి వస్తాడు. ఇస్సాకు 180 ఏళ్ల వయసులో చనిపోతాడు; ఏశావు, యాకోబు కలిసి అతణ్ణి పాతిపెడతారు — ఇద్దరు అన్నదమ్ములు చివరిసారి పక్కపక్కనే.
ముఖ్య వచనం: ఆదికాండము 35:11–12 · కాబట్టి ఏమిటి: దేవునితో మళ్లీ మొదలుపెట్టడం తరచుగా ఏదో ఒకదానిని కింద పెట్టడంతో మొదలవుతుంది — మనకు తెలియకుండానే మోసుకుపోతున్న విగ్రహాలను. అయినా ఈ అధ్యాయం వాస్తవికంగా ఉంటుంది: పునరుద్ధరణ నష్టాన్ని ఆపదు. యాకోబు తన జీవితంలోని అతి గొప్ప వాగ్దానాన్ని విని, ఆ తర్వాత ఒక దాదిని, ఒక భార్యను, ఒక తండ్రిని పాతిపెడతాడు. ఇక్కడ విశ్వాసం దుఃఖం నుండి తప్పించుకోవడం కాదు, వాగ్దానాన్ని చేతపట్టుకుని దాని గుండా నడవడం.