ഇടിമുഴക്കത്തിന്റെ പ്രവാചകൻ ഒരു മദ്ധ്യസ്ഥനുമാണ്. ആറ് അധ്യായങ്ങൾ നാശം പ്രസംഗിച്ച ആമോസ് അത് കാണുന്ന നിമിഷം യാചനയിലേക്കു വീഴുന്നു — യഹോവയായ കർത്താവേ, ക്ഷമിക്കേണമേ. യഥാർത്ഥ പ്രവാചകന്മാർ തങ്ങൾ നേരിടുന്ന ജനത്തെ ചുമക്കുന്നു.

അവൻ ചെറിയവനല്ലോ. മദ്ധ്യസ്ഥതയുടെ വാദം യിസ്രായേലിന്റെ യോഗ്യതയല്ല, യിസ്രായേലിന്റെ ബലഹീനതയാണ്. ഈ പ്രാർത്ഥനയിൽ രണ്ടു പ്രാവശ്യം ദൈവം അനുതപിച്ചു (വാ. 3, 6) — പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട ന്യായവിധിയുടെ ഗതിയെ പ്രാർത്ഥന യഥാർത്ഥമായി മാറ്റുന്നു.

തൂക്കുകട്ട ലംബമായ സത്യം അളക്കുന്നു — ഒരു മതിൽ നേരെയാണ്, അല്ലെങ്കിൽ അല്ല; ചരട് വിലപേശുന്നില്ല. വിട്ടിലുകളും തീയും പ്രാർത്ഥനയാൽ നീക്കപ്പെട്ടശേഷം, പ്രാർത്ഥനയാൽ നീക്കാൻ കഴിയാത്ത ഒരു മാനദണ്ഡം ദൈവം കാണിക്കുന്നു: കൃത്യമായ അളവുകൊണ്ടുള്ള ന്യായവിധി.

ഞാൻ ഇനി അവരെ ശിക്ഷിക്കാതെ വിടുകയില്ല. മദ്ധ്യസ്ഥത രണ്ടു പ്രാവശ്യം ക്രോധത്തെ നീട്ടിവച്ചിരുന്നു, എന്നാൽ ഒരു പ്രാർത്ഥനയും തൂക്കുകട്ടയെ വളയ്ക്കുന്നില്ല. കരുണയുടെ നീട്ടിക്കൊടുക്കലുകൾ അവസാനിക്കുകയും അളവെടുപ്പ് ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു ഘട്ടമുണ്ട് — ഏറ്റവും ഫലവത്തായ പ്രാർത്ഥനയ്ക്കുപോലുമുള്ള ഗൗരവമേറിയ ഒരു അതിർ.

രാജാവിന്റെ വിശുദ്ധമന്ദിരം — അമസ്യാവിന്റെ സ്വയം വെളിപ്പെടുത്തുന്ന പ്രയോഗം. “ദൈവത്തിന്റെ ആലയം” എന്നർത്ഥമുള്ള ബേഥേൽ സിംഹാസനത്തിന്റെ ആലയമായിത്തീർന്നിരുന്നു: കിരീടത്തോട് ഒന്നാമത്തെ കൂറുള്ള ഒരു രാഷ്ട്രസഭ. അധികാരത്തിന് അടിമപ്പെട്ട മതം അധികാരത്തിന് ഇഷ്ടമില്ലാത്ത വചനത്തെ എപ്പോഴും നിശ്ശബ്ദമാക്കുന്നു.

യൊരോബെയാമിനുള്ള അമസ്യാവിന്റെ റിപ്പോർട്ട് (വാ. 10) പ്രവചനത്തെ ഗൂഢാലോചനയായി ചിത്രീകരിച്ചു — അവന്റെ വാക്കുകൾ സഹിക്കുവാൻ ദേശത്തിന് കഴിയുന്നില്ല. വിശ്വസ്തമായ പ്രസംഗം എല്ലാ കാലത്തും രാജ്യദ്രോഹം എന്നു വിളിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്; സുവിശേഷം തന്നെയും അങ്ങനെ വിളിക്കപ്പെടുമായിരുന്നു (അപ്പൊസ്തലന്മാരുടെ പ്രവൃത്തികൾ 17:6-7).

ആമോസിന്റെ യോഗ്യതാപത്രം യോഗ്യതാപത്രങ്ങളുടെ അഭാവമാണ്: പ്രവാചകസംഘമില്ല, ഔദ്യോഗിക നിയമനമില്ല, ഭീഷണിപ്പെടുത്താൻ ശമ്പളമില്ല. മറ്റെവിടെയെങ്കിലും പോയി അപ്പം സമ്പാദിക്കാൻ അമസ്യാവ് അവനോടു പറഞ്ഞു (വാ. 12); ആമോസ് ഒരിക്കലും അപ്പത്തിനുവേണ്ടി പ്രസംഗിച്ചിട്ടേയില്ല.

ഇടയനെ അവന്റെ വിളിയിൽനിന്ന് നാടുകടത്താൻ കഴിയുകയില്ല, കാരണം ആ വിളി ഒരിക്കലും സ്ഥാപനപരമായിരുന്നില്ല — ഞാൻ ആടുകളെ നോക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ യഹോവ എന്നെ പിടിച്ചു (വാ. 15). ഒരു സ്ഥാപനത്തിനും റദ്ദാക്കാൻ കഴിയാത്ത ഏക അധികാരം ദൈവികനിയോഗമാണ്.

രണ്ടു ക്രിയകൾ എല്ലാം തീർപ്പാക്കുന്നു: പിടിച്ചു, കല്പിച്ചു. അമസ്യാവിന്റെ ഓടിപ്പൊയ്ക്കൊള്ളുക എന്നതിനെതിരെ യഹോവയുടെ ചെല്ലുക നിൽക്കുന്നു — സ്വർഗ്ഗത്തിൽനിന്നുള്ള കല്പനയ്ക്കു കീഴിലുള്ള ഒരു മനുഷ്യനെ ബേഥേലിൽനിന്നുള്ള കല്പനകൾക്ക് ഇളക്കാൻ കഴിയുകയില്ല.

ദൈവത്തിന്റെ മാതൃക: മുൾപടർപ്പിങ്കൽ മോശെ, ആട്ടിൻതൊഴുത്തിൽനിന്ന് ദാവീദ്, കലപ്പയ്ക്കരികിൽ എലീശാ, വലകൾക്കരികിൽ മീൻപിടുത്തക്കാർ. അവിടുന്ന് ജോലിക്കാരെ ജോലിയുടെ നടുവിൽവച്ച് എടുക്കുന്നു; ആട്ടിൻകൂട്ടത്തിലെ വിശ്വസ്തതയാണ് വിളിക്കപ്പെട്ടവരുടെ സെമിനാരി.