ಮೋಶೆ ಮತ್ತು ಐದು ಪುಸ್ತಕಗಳು

ಯೆಹೂದ್ಯ ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಸಂಪ್ರದಾಯವು ಮೊದಲ ಐದು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು — ಟೋರಾ ಅಥವಾ ಪೆಂಟಟ್ಯೂಕ್ — ಮೋಶೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ. ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ದಸ್ತಾವೇಜು ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು (Documentary Hypothesis) ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು: ಟೋರಾವು ಹಲವಾರು ಹಳೆಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು (J, E, D ಮತ್ತು P ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದವು) ಹೆಣೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸಂಪಾದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಎಂದು. ಸಂಪ್ರದಾಯನಿಷ್ಠ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಈಗಲೂ ಗಣನೀಯವಾದ ಮೋಶೆಯ ತಿರುಳನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ; ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯು ಬೈಬಲ್ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಜೀವಂತ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

• ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ: ಆದಿಕಾಂಡ–ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕಾಂಡದ ಲೇಖಕನಾಗಿ ಮೋಶೆ.
• ದಸ್ತಾವೇಜು ಊಹಾಸಿದ್ಧಾಂತ (ವೆಲ್‌ಹೌಸೆನ್, 1800ರ ದಶಕ): ನಂತರದ ಸಂಪಾದಕರಿಂದ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬಹು ಮೂಲಗಳು (J, E, D, P).
• ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕಾಂಡ 34 ಮೋಶೆಯ ಸ್ವಂತ ಮರಣ ಮತ್ತು ಸಮಾಧಿಯನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ — ಸಂಪ್ರದಾಯವೇ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ಒಂದು ಸುಳಿವು.