1950-കളിലുടനീളം റോളാൻഡ് ദ് വോ ഖനനംചെയ്ത, ചാവുകടലിനുമുകളിലുള്ള ഒരു ചെളിക്കൽ പീഠഭൂമിയിലെ ഒരു ശൂന്യമായ വാസസ്ഥലമാണ് ഖുമ്റാൻ. അതിന്റെ കെട്ടിടങ്ങൾ, ജലച്ചാലുകൾ, ആചാരപരമായ കുളികൾ, ശ്മശാനം, ദ് വോ 'ലിഖിതശാല' എന്നു വിളിച്ച ഒരു മുറി എന്നിവ, 1946-നും 1956-നും ഇടയിൽ ഏകദേശം 900 കൈയെഴുത്തുപ്രതികൾ — ചാവുകടൽ ചുരുളുകൾ — കണ്ടെത്തിയ സമീപത്തുള്ള പതിനൊന്ന് ഗുഹകൾക്കരികിലാണ്. ആ ചുരുളുകളാണ് ഈ സ്ഥലത്തിന്റെ ലോകത്തെ മാറ്റിമറിച്ച പൈതൃകം: അവയിൽ, മുമ്പ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഏതൊരു എബ്രായ ബൈബിൾ കൈയെഴുത്തുപ്രതിയെക്കാളും ഏകദേശം ആയിരം വർഷം പഴക്കമുള്ള, യെശയ്യാവിന്റെ ഏറെക്കുറെ പൂർണമായ ഒരു പ്രതിയുണ്ട്. വാസസ്ഥലം തന്നെ ഉറപ്പോടെ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു; അവിടെ ആളുകൾ എന്തുചെയ്തു എന്നത് തീർച്ചപ്പെട്ടിട്ടില്ല. ചുരുളുകൾ പകർത്തിയ എസ്സീനുകളുടെ ഒരു സന്യാസ സമൂഹമായി ദ് വോ ഇതിനെ വായിച്ചു, പക്ഷേ മറ്റ് പുരാവസ്തുഗവേഷകർ അതേ ഭിത്തികളെ വളരെ വ്യത്യസ്തമായി വായിച്ചു.
- അത് എവിടെയാണ്
- യെഹൂദ്യ മരുഭൂമി, ചാവുകടലിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരം (വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്)
- തിരുവെഴുത്ത്
- Isaiah 40:3 · Habakkuk 2:4 · Psalm 119
